alfred nobel

1 /
tainakan tainakan
trinitrogliserin ve dinamiti icat eden bilim adamı. öldüğünde karun kadar zengindi ve parası ile başarılı bilim adamlarına teşvik niteliğinde bir fon kurulmasını vasiyet etti (bkz: nobel ödülleri)
tuygun tuygun
george bernard shaw'ın asla affetmeyeceği insan. "i can forgive alfred nobel for having invented dynamite, but only a fiend in human form could have invented the nobel prize." (alfred nobel'i dinamiti icat ettiği için affedebilirim fakat sadece insan kılığındaki bir şeytan nobel ödüllerini icat etmiş olabilir)
bombe bombe
1833-1896 yılları arasında yaşamış stockholm, isveç doğumludur bilim adamı.

8 yaşına geldiğinde ailecek babasının makine mühendisliği atölyesi açtığı rusya'ya taşınmışlardır. bilime özellikle de kimyaya ilgisi erken yaşlarda başlamış ayrıca edebiyat ve felsefi bilgisi de oldukça gelişmiştir. bütün çalışmalarını kendi başına üniversite eğitimi almadan yapmıştır.

1863'te tekrar isveç'e dönmüş babasının stockholmdeki atölyesinde kimyager olarak çalışmaya başlamıştır. italyan kimyager ascanio sobrero nun metodlarından yararlanarak patlayıcı nitrogliserini geliştirmiştir. 1864'te bu nitrogliserinin isveç'te üretimine başlamıştır. bunu takiben almanya ve norveç'te ardından diğer avrupa ülkelerinde ve amerika'da tesisler açılmıştır. 1867 yılında "dinamit" olarak adlandırdığı özel çeşit nitrogliserinin patentini almıştır. bu icat yararlılığını kısa sürede bina yapı endüstrisinde göstermiştir. nobel kimi yararından ziyade yaratıcı olan, kimi de oldukça pratik ve değerli toplam 355 patentin sahibi olup servetini, çalışmaları insanlığa büyük yarar sağlamış kişilerin geleneksel olarak ödüllendirileceği bir vakfın kurulması için bırakmıştır.
akılfikirdükkanı akılfikirdükkanı
vasiyetinde 34 milyonluk servetinin 1 milyon kron kadarını yakınlarına bırakıp 33 milyon kronluk bölümünün yukarıda da tanımlandığı gibi ödül olarak verilmesini vasiyet etmiştir. bunun üzerine bir nobel vakfı kurulmuş ve her yıl dört dalda ödül verilmiştir. daha sonra isveç bankası iktisat ödülünü de dahil etmiştir. 1901 den beri ödüller verilmektedir. 2006 da edebiyat ödülünü orhan pamuk almıştır.
tonguç tonguç
alfred nobel, çocukluk yıllarından itibaren, babasının sahip olduğu mayın fabrikasındaki gözlem aşkına ve silahlara olan ilgisine bakıldığında, ileride dev bir küresel ağa dönüşecek silah sanayisinin gelişmesinin öncüsü olacağının sinyallerini vermiştir. günümüz dünyasının gerçeği küresel terörün en önemli silahları olan patlayıcılar onun bize en kanlı mirasıdır. dinamitin mucidi nobel, 20. yy. başlarında avrupa, rusya ve özellikle amerika'yı ürettirdiği silahlarla beslemiş ve silah sanayisinin sarsılmaz temellerini yeryüzüne atmıştır. dünya savaşlarında kullanılan birçok silah onun attığı bu temelin ürünüdür.

alfred nobel, silah sanayisinde şanının yürümesinin yanı sıra azerbaycan bakü petrolleri sayesinde bir petrol devi haline gelmiş ve kendisine 1 milyar kronluk bir servet yaratmıştır. bu servetin üçte ikilik kısmı sevgili, kuzen v.s ye ayrılırken kalan üçte birlik kısmın üçte birlik kısmı (kasma bajım düz hesap 100 milyon kron) nobel akademisinin kurulmasına hizmet etmiştir. bu akademi her sene beş ayrı dalda (fizik,kimya,tıp,edebiyat,barış) hakettiği düşünen kişilere nobel ödüllerini verecektir. her ne kadar başlangıçta bu fikre pek sıcak bakılmasa da birkaç yıl içinde ödüller verilmeye başlanmıştır. bu ödüllerle, özellikle nobel edebiyat ödülü ile, birlikte alfred nobel bize bir miras daha bırakmış olmaktadır. o da, birçok kişinin başka başka isimlerle tanımladığı kültürel emperyalizm. anlatılmak istenen, batının doğuya kabul ettirmek istediği siyasi düşünceler, ödül ve sahipleri kullanılarak insanlara yutturulmaya çalışılmaktadır. bilinir ki, bir aydın, aynı zamanda batının en önemli ajanıdır. bunun için kurulmuş bir "uluslararası yazı programı" bile var. burada yazarların, batıdaki sistemin doğudaki düşünce sistemini yeniden şekillendirmesine yardımcı olmaları için eğitim aldıkları söylenmektedir. tahminim bernard shaw da bu yüzden "nobel ödüllerini insan kılığına girmiş bir şeytan icat etmiş olabilir" demiştir. keza, sartre de "bu ödülü alan bir kişi, ödülü veren kişilere politik açıdan hizmet etmek durumunda kalacaktır" cümlesiyle bu ödülü neden reddettiğini ve ödülün politik yönünü gayet güzel vurgulamıştır. alfred nobele çükümü ye diyebilmiştir.
stanley kubrick stanley kubrick
dinamidin mucidi. yaptığı çalışmalar sırasında çıkan bir patlama sonucu küçük kardeşini kaybetmiş ve o dönem çalışma yapması yasaklanmıştır. vasiyetinde, dinamit ticaretinden kazandığı o milyonlarca doların, her yıl insanlığa en büyük hizmeti yapan kişilere dağıtılmasını istemiştir. bu amaç doğrultusunda 1900 yılında nobel vakfı kurularak nobel ödülleri verilmeye başlanır. zamanla lobicilik faaliyetleri olayı asıl amacından saptırır ve günümüzde nobel ödülleri, insanlığa en büyük hizmeti yapana değil bazı büyük süper lobik devletlere en büyük hizmeti yapanlara verilmektedir.
uppss uppss
dinamiti icad etmiş kişi.

ayrıca icat ettiği bu dinamitleri 1.dünya savaşında ikitarafa satmış zengin olmuştur bugün o zenginliğini bağışladığı vakıf tarafından adına çeşitli dallarda ödül verilmektedir.
böyle bir nick yok ama olabilir de böyle bir nick yok ama olabilir de
çeşitli patlayıcılar icat etmiş insandır. bir deneyi sırasında küçük kardeşi ve dört kişi daha ölür ama deneylerine ara vermez. sürekli daha büyük patlayıcılar yapar. 1. dünya savaşında bunları ülkelere satar ve o kadar zengin olur ki nobel ödüllerinin giderleri hala onun servetinden karşılanır. he ama ölürken her şeyi barış için yaptığını da söylemeyi ihmal etmez.
manowar manowar
antihumanist felsefeye sahip insanlar içinde oldukça sevilen bir abi. insanlığın kökünü kazıma çalışmalarını bizler de takdirle anıyoruz.
endegerlikimacaba endegerlikimacaba
yaklaşık bir ay önce ayrıldığım firmanın yıllar önce temelini atan,firmanın bugünkü halini gördüğünde sanırım lanet okuyacak insan.dinamiti bulup insanlığın hizmetine sunmasıda büyük bir başarısızlıktır benim gözümde...
kiya kiya
dinamiti ilk icat eden adam. bu olaydan çok sonra kardeşi ölür. gazeteler yanlışlıkla nobel'in hayatını kaybettiğini yazar. birinci sayfadan büyük manşetler atalar: ''binlerce insanın ölümüne neden olan dinamitin mucidi nobel öldü!''

nobel bunu okuyup çok etkilenir ve düşünmeye başlar: ''ölümümden sonra başkalarının beni böyle anması hiç iyi değil!''

bu andan sonra, vasiyetnamesinde değişiklikler yapıp, yazdığı birçok noktayı yeniden düzenler ve şöyle bir cümle ekler:

''ölümümden sonra varlığım barış ve barışın sağlanmasına sarf edilsin.'' o zamandan beri nobel dinamit mucidi olarak değil, ''nobel barış ödülü'' nün kurucusu olarak bilinir. sonradan fizik, kimya ve başka sahalarda yenilikler getiren akademisyenlere de ''nobel ödülü'' sunulmaya başlandı.
caliimeralda caliimeralda
imanuel nobel rusya ya 1837 de gocmen olarak gelmis ve su alti madencilikteki icadi sayesinde kabul gormustu. sonrasinda hatiri sayilir buyuklukte bir sanayi sirketi kurmus ancak carligin yabanci sanayiye donuk politikalari nedeniye bu caba bosa cikmistir.

i. nobel in ludvig, alfred ve robert isminde 3 oglu vardir ve bunlardan ludvig, babasinin kurdugu sanayinin kalintilari uzerine silah imal eden sirketi kurmustur. ludvig, nobel tekerligi dedigi ve rus topraklarina cok uyan tekerligi de bulmustur.

robert en buyuk kardesti, bircok is denemis hepsinde basarisiz olmus ve sonunda ludvig ile birlikte calismaya baslamistir.

ludvig, silah imalati icin rus hukumetiyle bir on kontrat yapmis ve kereste temini icin kardesi robert i kafkasya ya gondermistir. 1873 te robert baku ye ulasmistir.

baku 19. y.y. in ilk yillarindan itibaren rus imparatorluguna bagli bir dukaligin parcasiydi. 1829 yilina kadar elle kazilan kuyulara dayali ilkel bir petrol endustrisi gelismisti. 1870 lerde bolge carlik tarafindan ozel tesebbuse acildi ve el ile petrol kuyusu kazma devri kapandi. 1873 e kadar 20 yeni rafineri kuruldu

1873 te robert baku ye ulasmistir. baku ozamanlar dogu ve bati arasinda buyuk bir ticaret merkeziydi. ludvig in kendisine kereste almasi icin verdigi parayi (25 bin luble) bir rafineri satin almakta kullaniyor. boylece nobeller fiilen petrol endustrisine giriyor.

alfred ise hem kimya hem de maliye alaninda yetenekliydi. st. petersburgtaki ogretmeninin tesvikiyle nitrogliserin uzerinde calismalar yapmis ve tum dunyada taninan kendisinin paris ten idare ettigi dinamit imparatorlugunu kurmustur.

1876 da nobellerin ilk aydinlanma yagi sevkiyati st. petersburga yapiliyordu. ludvig rockefeller i ornek alarak amerikadaki petrolculugun gelisme ivmelerini ayrintilariyla inceledi ve baku petrolunu kisa surede amerika ile rekabet edebilecek hale getirdi. petrol nakliyesinde ilk buyuk devrimi gerceklestirerek petrol tankerini gelistirdi.

petroleum product company kendine ait kuyulari, boru hatlari, rafinerileri, tankerleri, stoklama depolari ve demiryollariyla rus petrolunun tekelini ele almisti. rus petrol uretimi 1874 teki yillik 600 bin varil uretimden 10 yil icinde 10 milyon varile yukseltildi. bu uretim amerika uretiminin 3 te 1 idi ve rus gaz yagi toplam uretiminin yarisiydi.

bu donemde robert ludvig ile anlasmazliga duserek yanindan ayrilip isvec e dondu. alfred iclerinde en tedbirli olan kardesti. babasinin asiri yayilma istegi yuzunden iflasini hatirliyor ve ludvigi bu konuda uyariyordu. kardesine yeni sermaye bulabilmesi icin borsada spekulasyon yapmasi ogudunu veriyordu. kardesine borc para vererek ve onun icin sermaye temin ederek ludvige hayati onemde yardimlar yapmistir alfred. bu yardimlardan biri lion kredi bankasindan alinan krediydi ve bu kredi cikarilacak petrolun teminat gosterilmesiyle saglanan ilk kredi olmustu.

rusya daki cografi kosullar ve soguk kos sartlari uluslararasi petrol sevkiyatina cok buyuk engel olusturuyordu. rusya daki diger ureticiler nobellerin hakim oldugu kuzey yoluna alternatif bir demiryolu kurma isini giristiler (baku-hazar-batum: batum osmanli nin kaybettigi savas sonrasi o donemde rusya ya gecmisti) ancak proje finansmani icin sermaye yetersizligine dustuler. ve kendilerine borc saglayan kisi avrupanin demiryollarinda pek cok borc saglamis olan ve adriyetikte bir petrol rafinerisi bulunan, bu rafineride de rus ham petrolunu islemek isteyen unlu rothscild ailesiydi. kaldi ki o yillarda rusya da yahudi irkina karsi buyuk bir dusmanlik vardi (bu dusmanlik siyonizmin baslangic olmasi nedeniyle ayrica onemlidir).bu borc sayesinde batum neredeyse 1 gecede dunyanin en onemli petrol merkezi haline geldi. rothschildler hazar ve karadeniz petrol sirketlerini kurdular ve 30 yillik petrol savasinin kapisini actilar. kisa surede rusyanin ikinci buyuk petrol sirketi konumuna gelerek nobellerin birinci rakibi oldular.....
meursault888 meursault888
dünyada nitrattan kendisi kadar ekemek yiyen bir insan yoktur herhalde. bildiğimiz gibi bu abimiz gliserini nitratlayarak bildiğimiz dinamit olan trinitrogliserini bulmuş. sonra bunun patentini alıp dinamit fabrikası kurup dünyaya dinamit satmıştır. burdan büyük bir servet elde etmiştir. ölürken de bu paranın bir kısmını bilim insanlarına ödül verilmesi için bağışlamıştır. bildiğimiz nobel ödülleri. bide bu hikayenin bilinmeyen ve çok ilginç bir kısmı var. bu dinamitin yapısındaki nitrat bugün tıpta kalp koroner tıkanmalarına bağlı oluşan durumlarda kalbteki damarları genişletici yani vazodilatör etki gösteriyor. kardiyoloji dersinde hocamın anlattığına göre, kaynak bulamadım ama bana çok mantıklı geldi, bu adamın fabrikasında çalışan kalp hastalarında işe gidince nedense göğüsteki ağrılarının durduğu görülüyor. zamanla keşfediliyor ki bu nitrat kalpteki damarlarda genişlemeye yol açıyor. alfred nobel de kendi kalp hastalığını bu sayede geliştirilen ilaçlarla çözüm bulmuş oluyor. yani nitrala zengin oluyor nitratla şifa buluyor. bugün bilindiği üzere hastaneye bu şikayetle gidenlere dil altı nitrat verilir.
1 /