1896 istanbul ermeni katliamı

ofansif sol bek ofansif sol bek
osmanlı bankası baskını sonrasında istanbullu ermenilere karşı girişilen pogrom. ismi osmanlı olmasına rağmen büyük oranda ingiliz ve fransız sermayesinin sahibi olduğu osmanlı bankası'nın galata'daki merkezinin ağustos 1896'da ermeni milliyetçi örgütü taşnaksutyun fedaileri tarafından basılması ve burada yaşanan çatışmalarda banka görevlileri ile kolluk güçlerinden bazı kişilerin yaşamlarını yitirmesi, istanbul'daki müslüman topluluğun öfkesine neden oldu. buna bir de padişah abdülhamit ve sadrazam halil rıfat paşa'nın göz yummaları eklenince, 26-27 ağustos 1896 günlerinde işler çığrından çıktı.

kasımpaşa, beyoğlu, tophane, dolmabahçe ve hasköy gibi semtlerde adeta bir ermeni avı yaşandı. medrese öğrencileri, softalar ve sokak serserisi olarak bilinen kişilerin yanı sıra, kasımpaşa'da ermeni hamallarla aralarında rekabet bulunan kürt hamallarının da katıldığı bir katliam başladı. yer yer ermenilerin de karşılık vermeleri ile olaylar 30 saate yakın sürdü. osmanlı kaynaklarına göre olaylarda 1015'i ermeni, 30'u müslüman olmak üzere 1045 kişi ölmüş, 188 kişi de yaralanmıştı. yaralananların 116'sı ermeni, 72'si müslümandı. müslümanların kayıpları arasında jandarma ve polisler de sayılıyordu. bununla birlikte, avrupalı kaynaklara göre ise bu pogromda hayatını kaybeden ermenilerin sayısı 5000'e yakındı. sadece dolmabahçe ile tophane arasında 40'a yakın ermeni'nin cesedine rastlanmıştı.

pogromun sona ermesinden sonra osmanlı devleti, olayları şehrin müslüman ahalisinin osmanlı bankası baskını ve ermenilerin tahriklerine karşı giriştikleri bir reaksiyon olarak değerlendirip katliamı adeta meşrulaştırma yoluna gitti.
arabada besk evde on besk arabada besk evde on besk
edebiyatımızın önemli isimlerinden, hiciv ustası şair eşref'in şu şiirinde bahsolunan olaylardır. bu arada nlamayacak arkadaşlar için söyleyelim, hay ermeni demektir. çok zengin edebiyatımız var netekim:

beylik talebinde bulunmuş bir kısım hay..!
vay gılırım vay..!
nereden buldun tüfek ile martini
osmanlıda beyliği sana kim verir
anasını siktiğiminin artini.