boeing 747

1 /
azmi cankuş azmi cankuş
nam-ı diğer queen of the skies

kanatlarında 2'şer adet bulunan motorların her biri 58000 pound itiş gücü sağlar ki bu bir 737 motorunun 2 katıdır. bu motorlardan 2'si bile bu dev kuşu gökyüzünde tutabilir.

sp,100,200 ve 400 modelleri mevcuttur. en son 400 modelinin üretimine son verilmiştir ve 800 modeli onun yerini alacak model olarak tanıtılmıştır. uzun yıllar boyunca elinde tuttuğu göklerdeki en büyük yolcu uçağı ünvanı a380 tarafından elinden alınmıştır.
misuf misuf
gökyüzünün kraliçesi tanımını sonuna kadar hak eden dev uçak. gövdesindeki, ikinci katın getirdiği kamburluk bir nevi onun tacı gibidir.

ilk uçuşunu 2 şubat 1969 tarihinde gerçekleştirmiştir. o günlerde bu denli büyük bir uçağın havalanabileceği konusunde herkesin tereddütü varken, ilk test pilotlarına göre bir kuş kadar kolay havalanmıştır.

üretildiği ilk yıllardan bu yana havacılığın gözde uçağı olmuş, gerek sivil gerek askeri alanlarda sürekli kullanılmıştır. üzerinde uzay mekiği taşımış, yıllarca air force one adı altında amerika'nın uçan beyaz saray'ı olmuştur. air force one demişken, bu uçak için iki tane ikiz boeing 747 üretilmiş, ikisi de halen kullanılmaktadır. air force 1'ı diğer 747'lerden ayıran özellikleri arasında gelişmiş radar ve füze ekipmanıdır. ayrıca air force one'ın burun kısmında hafif bir tümsek bulunur.

her ne kadar bir gün modası geçeceği, ihtiyaçlara cevap veremeyeceği ve tahtının airbus a380 tarafından sallanacağı düşünülse de, 2007 yılının ortasına dek 1387 tane üretilmiş, 120 tanesi de üretilmektedir.

büyüklüğü nedeniyle uçak kazalarında en fazla can kaybının yaşandığı uçaktır ayrıca. havacılık tarihindeki en büyük felaketler boeing 747 kazalarıdır.

- 27 mart 1977 tarihinde tenerife havalimanında yoğun sis ve yanlış anlaşılma nedeniyle, iniş yapan bir 747 ve piste çıkan diğer bir 747 çarpışmış, 583 ölü ile havacılık tarihine en fazla can kaybının yaşandığı kaza olarak girmiştir.
- 12 ağustos 1985 tarihinde ise japon hava yolları'na ait bir 747'nin düşey stabilizörü kopmuş, pilotlar uçağı yarım saat havada tutabilmişler; ancak dağa çakılmışlardır. 520 kişinin öldüğü bu kaza ise tek uçaklı bir kazada yaşanan en fazla can kayıplı kaza olmuştur.
hemen bu kazayla ilgili şok belgemizi sunalım:




her şeye rağmen boeing 747, havacılığın ilk göz ağrısıdır. candır.
iii iii
bir de bunların 737' si vardır ki, geçen yıllarda bir dönem, sürekli hata yaratan üretimler çıktığından uçak kazaları artmıştı.
ama yine de en çok kullanılan yolcu uçak tiplarinden biridir.
misuf misuf
havacılık aleminde gökyüzünün kraliçesi olarak adlandırılan bu uçak (deja vu oldu hahah) kanatlarının altında beşinci motoru kargo olarak taşıyabilecek şekilde tasarlanmış. tabii kanat altında böyle büyük, ağır ve dengeleri alt üst edici bir yük, gerek uçağın trim edilmesinde gerek yakıt tüketiminde büyük etki yaratıyordur. her şeyden önce, bir tarafta olmayıp diğer tarafta olan eşek ölüsü gibi bir motor asıyorsun. astığın tarafın taşımasıyla oynayarak bunu dengelemen gerek. astığın tarafın sürüklemesini artıracağın için uçak o tarafa dönmek de isteyecek. onu da rudder ile dengeleyeceksin. e sürükleme dedik, ağırlık asıyorsun dedik, sürükleme demek yakıt demek. ekstra yakıtını koyacaksın. çok ilginç gerçekten.














hazır motorlardan girmişken, ilginç durumlarla da karşılaşmıyor değil bu uçak. honolulu'dan kalkarken motorun kanada birleşen yerinde bir çatlak fark ediliyor. e honolulu yani, yeni parçayı nereden bulsunlar? çıkarıyorlar motoru, yolcu kabinine koyuyorlar. uçak da 3 motoruyla kalkıp gideceği yere gidiyor. çılgınsınız.





hep garip motor olaylarını gördük, bir de normal halini görelim ki gözlerimiz bayram etsin:



meteligeitinaylakursunatilir meteligeitinaylakursunatilir
first/business class'a hizmet veren mutfağı (o minik galleyler değil, bildiğin mutfak!) çoğu ev mutfağından büyük olan uçak... bazı havayolu şirketleri aşçı bile uçuruyorlarmış, vay anasını, paranın gözü kör olsun!
misuf misuf
gün geçmiyor ki yeni bir ilginçlikle karşımıza çıkmasın. bu uçağın motorlarla olan garip ilişkisinden yıllar önce bahsetmiştim, nakliye amacıyla kanadına 5. motoru astırabiliyor diye. hatırlamayanlar için: (bkz: #2800388)

yakın zamanda pratt and whitney, bölgesel uçaklarda kullanılacak olan bir motorunu test etmek için 747'sini modifiye etmiş. tutmuş gövdeye motor bağlamış. yeter artık 747'yi şebeğe çevirdiğiniz. uzay mekiği taşıttırırdınız, motor taşıttırdınız, uçak gövdesi taşıttırdınız da neden orasına burasına saçma sapan aletler takıp motor testi yaptırıyorsunuz? onun da canı var.

işte o görseller:





kallelskare kallelskare
4 motorlu jumbo jet. 747-400 den sonra ondan daha uzun ve daha fazla yolcu kapasitesine sahip 747 - 800 modeli çıkmıştır. fakat bana göre gökyüzünün yıldızı şuan 777-300 dür.
ek olarak eklemek istiyorum, çin havayollarına ait bir 747, amerika birleşik devletlerine giderken pasifiğin ortasında dördüncü motorun aniden durması ve pfd ekranının doğru değerleri göstermemesi nedeniyle virile girmiştir. 10 bin feet irtifa kaybettikten sorna pilotlar uçağın kontrolünü alabilmişlerdir. evet,şaşırılası bir şey fakat bu büyüklükte bir uçak ile virilden çıkmışlardır (içinde yolcular da var) yolcular viril nedeniyle oradan oraya savrulup başlarını bir yerlere çarpmışlar ve +5 g nin üzerinde bir basınca mağruz kalmışlardır. uçak indiğinde iniş takımı kapakları kopmuş, alerion ve yatay sabitleyiciye zarar vermiş, dikey sabitleyici tamamen parçalanmıştır. mühendisliği takdir edilesidir, bu şekilde bile uçmayı başarmıştır. günümüz airbus a340 ları gibi değildir. a340 olsaydı büyük ihtimalle uçaktaki fly by wire sistemi nedeniyle böyle bir virilden kurtulamazlardı.
(bkz: viril )
(bkz: perdovites )
(bkz: fly by wire )
(bkz: alerion )
(bkz: dikey sabitleyici)
(bkz: yatay sabitleyici )
1 /