düzensizlik

ali kamber ali kamber
tarif etmenin güçlüğünün ölçüsüdür. rastgele elde ettiğiniz uzun bir sayı dizisini karşınızdakine bildirmek isterseniz tek tek her sayıyı söylemekten başka şansınız yoktur. rastgele diziler düzensizdir. tamamı "a" harfinden oluşan bir diziyi bildirmek ise çok kolaydır: "hepsi a!" dersiniz olur biter.

bir diziyi ifade etmenin bin bir türlü yolu olabilir. bu yüzden düzensizliğe karar vermek zordur. örneğin pi sayısı düzensiz midir? karman çorman bir sürü basamak... hepsini iletmek ölüm. oysa basamakları tek tek iletmek yerine o basamakları üreten algoritmayı iletirseniz koskoca pi sayısını hemencecik karşı tarafa bildirmiş olursunuz. öyleyse pi sayısı çok da düzensiz sayılmaz.

düzen dizideki fazlalıktır. düzensiz bir dizi içinse yapılabilecek bir şey yoktur. sıkıştırma algoritmaları da bu ilkeye göre çalışırlar: verilen dizileri alıp düzenlerinin suyunu sıkarlar ve daha küçük düzensiz diziler elde ederler.

(bkz: entropi)
(bkz: kolmogorov karmaşıklığı)