fütürizm

1 /
fempusay fempusay
italyan şairi marinetti'nin 1909 yılında yayımladığı bildiri ile ortay çıkan, yeni hayatı övmek, geleneksel edebi kuralları yıkmak amacını güden ve dadacılık, gerçeküstücülük (`sürrealizm) gibi akımlara öncülük etmiş olan edebiyat çığırı, gelecekçilik.
daha çok makinenin gücü, enerjisi, hızı ve dinamizmini ile genel olarak modern yaşamın hızlılığını (düzensizliğini), değişim ve canlılığını temek alır. bu akım kendini daha çok görsel sanatlar ve şiir alaında göstermiştir.
ximxili ximxili
20. yy başlarında italyada ortaya çıkmıştır. sanatta sürekliliği olan devrimi ve dinamizmi savunur. edebiyat, tiyatro, müzik ve resim gibi bir çok sanat dalında etkili olmuştur. eserlerinde hareketi sağlamayı, nesneler ve onların etrafında oluşturdukları atmosfer oluşturmayı ve izleyiciyi eserin merkezine alabilmeyi amaçlamışlardı. bu anlatımı gerçekleştirebilmek için kübizmin anlatımını kullandılar fakat kübist yaklaşımda olduğu gibi ölüdoğa, portre, figür ya da manzara resimleri konular yerine hareket kavramıyla ilişkilendirdikleri hızlı otomobilleri, trenleri ve dansçıları resimlediler.
kesmeseker kesmeseker
zamanında italyan faşizminin en etkili silahlarından birine dönüşmüş, insanlara savaşı teşvik etmiş akım. sağlam bir altyapısı olmadığı için günümüze kadar ulaşamamış.
kuklaların yaşamından kuklaların yaşamından
kurucusu italyan şair ve oyun yazarı emilio f.t marinetti olan sanat akımı. ilk başlarda sadece edebiyatla ilgili kuramları içermesine rağmen daha sonraları tiyatro, resim ve sinemayla ilgili bildirgeler yayınlanmıştır. futurizm çareyi makineleşmede ve hızda görür. resimde parlak renkler esastır. etkinliği kısa sürmüş bir sanat akımıdır.
ördeklerindomatestabanfiyatlarınaetkisi ördeklerindomatestabanfiyatlarınaetkisi
anahtar kavram makinadır. yüzyıl başlarını düşün, ilk defa bir lokomotif, bir tank gördüğünü ve hissedeceklerini hayal et. geleceğin o zamanlar insanlara nasıl göründüğünü anlamaya çalış. nasıl şimdi formula 1 insan mühendisliğinin zirvesi, er meydanı olarak görülüyorsa fütüristler de genellikle savaşı öyle görüyorlardı işte.
sleepyhead sleepyhead
dadaizm, russian constructivism, de stijil ve bahaus gibi akımların temelidir aslında ancak diğer akımlar gibi dünyanın her yerine yayılmamıştır niyeyse. teknoloji, hız, şiddet, arabalar, uçaklar gibi konularla ilgilenirlerdir.
lijepa djevojkaa lijepa djevojkaa
fütürizm manifestosu:


1. tehlike sevgisinin, enerji ve korkusuzluk alışkanlığının şarkısını söylemeye niyetliyiz



2. cesaret, cüret ve başkaldırı bizim şiirimizin önemli öğeleri olacaktır.



3. şimdiye değin edebiyat dalgınca bir durağanlığı, şehveti ve uykuyu göklere çıkardı. biz saldırgan hareketleri, ateşli bir uykusuzluğu, yarışçının adımlarını, ölümlü sıçrayışı, yumruğu ve tokadı göklere çıkarmaya niyetliyiz.



4. dünyanın muhteşemliğinin yeni bir güzellik tarafından daha da zenginleştirildiğini onaylıyoruz: hızın güzelliği. patlayıcı nefesli bir yılan gibi kaportası büyük borularla süslenmiş bir yarış arabası - kükreyen bir araba semadirek’in zaferi’ne kıyasla daha güzeldir.



5. ruhunun mızrağını dünyaya doğru yörünge halkası boyunca fırlatmış insanoğlunu yüceltmek istiyoruz.



6. şair kadim öğelerinin heyecan dolu arzularını artırmak için kendisini şevk, ihtişam ve cömertlikle harcamalıdır.



7. gayret gösterirken karşılaşılanın haricinde, güzellik yoktur. saldırgan bir karakter olmadan gerçekleştirilen hiç bir iş başyapıt olamaz. şiir bilinmeyen güçlere karşı, onları azaltacak ve insanın önünde diz çöktürecek sert bir saldırı olarak tasarlanmalıdır.



8. asılların son ucunda duruyoruz!… yapmak istediğimiz imkansızı ve gizemli kapılarını yıkmakken neden geriye bakalım? zaman ve uzam dün öldü. zaten mutlaklıkta yaşıyoruz, çünkü sonsuz, her yerde hazır ve nazır hızı yarattık.



9. savaşı yücelteceğiz-dünyanın tek hijyenini-militarizm, vatanseverlik, özgürlük getirenlerin yıkıcı hareketleri, ölmeye değer güzel fikirler ve kadınların hor görülmesi.



10. müzeleri, kütüphaneleri, her tür akademileri yıkacağız, ahlakçılıkla, feminizmle, her çeşit fırsatçı ya da faydacı ödleklikle savaşacağız.



11. çalışmayla, zevkle ve isyanla heyecanlanmış büyük kalabalıkların şarkılarını söyleyeceğiz; modern başkentlerdeki devrimin çok renkli, çok sesli gelgitlerinin şarkılarını söyleyeceğiz; vahşi elektirikli bir ayla parıldayan cephaneliklerin ve tersanelerin titrek gece heyecanlarının şarkılarını söyleyeceğiz; dumanla süslenmiş yılanları yiyip yutan hırslı demiryolu istasyonlarının; dumanlarının çarpık çizgileriyle bulutlar yaratan fabrikaların; bıçakların pırıltısıyla güneşte ışıldayan, dev jimnastikçiler gibi nehirleri aşıveren köprülerin; ufkun kokusunu alan maceraperest buharlı gemilerin; koca tekerlekleri devasa çelik atlar gibi rayları arşınlayan geniş göğüslü demir başlıklarla zapt edilmiş lokomotiflerin ve pervaneleri rüzgarda bayraklar gibi salınan ve heyecan dolu bir kalabalıkmışçasına bağrışır gibi görünen uçakların sessiz uçuşlarının şarkılarını söyleyeceğiz
gece ve yas gece ve yas
savaşın çok güzel bir şey olduğunu hayata hareket kattığını düşünürler. kominis akımların daha çok sevdiği bir akımdır.türk edebiyatındaki temsilcisi nazım hikmet ran'dır.
1 /