haydar aliyev

hiç kimse hayattan sağ kurtulamaz hiç kimse hayattan sağ kurtulamaz
sovyetler birliği içinde politbüroya yükselen tek müslüman değildir. ekmel raşidov ve muhitdinov da vardır. birbirinden çok büyük farklılık gösteren kruşçev ve brejnev iktidarlarında sbkp politbürosunda her zaman bir müslüman sekreter kadrosu bulunurdu. söz konusu bu müslüman sekreterlerin ikisi semarkand kökenli (muhitdinov ve raşidov) biri nahcivan kökenli şiiydi. yani etnik bir tercihi yok gibi gözükmektedir sbkp'nin.

haydar aliyev'e dönecek olursak andropov döneminde birlik kp'si üçüncü sekreteri olan bu kişi modern zamanlarda dünya üzerinde en etkili konuma yükselmiş türk ve müslümandır. sıralama yapacak olursak dünyanın en etkili kişileri abd başkanı ve sbkp birinci sekreteriyse ve sonra sırasıyla abd dışıişleri, savunma bakanları ve kp sekreterleri geliyorsa aliyev görevde bulunduğu dönemde dünyanın en etkili 10 isminden biridir demektir.

kp sekreterliğinden önceki görevi ise kgb generaliydi. görev sahasıysa kafkasya askeri bölgesinden hindistan alt kıtasına kadar olan bölge. azerbaycan devlet başkanı olduğu dönemde pek etkili ve atak olmayan biri görüntüsü çizmiş olsa da işin aslı böyle değildir. iran devrimi, afganistan işgali gibi olaylar kendisinin başının altından çıkmıştı.

hataları da vardır ki en büyük ikisi fatsa komününü yeterli etkinlikte kullanıp türkiye'yi işgal edememek ve elbette mısır'da enver sedat'ı koruyamamaktı. bu vesileyle tüm modern zamanlrda yahudilere karşı savaş kazanmış tek mısırlı önder kaybedilmiş oldu.
dumrul dumrul
hazır ahmet hakan coşkun tarafından diriltilmişken kendisini biraz tanıyalım.

1923'de sovyetler birliğinde doğuyor. azerbaycan - ermenistan meselesini anlayabilmek için doğduğu dönem hakkında da bir takım bilgiler verebiliriz. bakü bolşeviklerin kafkasya'da ilk üslendikleri yerlerden biridir. mesela bolşevik menşevik ayrışmasının ilk dönemlerinde parti soygun eylemlerini yasaklamıştı, bolşevikler ise bu eylemlerin devamından yanaydı. stalin hülle olarak partiden ayrıldı ve korunaklı şekilde soygunlar yapabileceği bakü'ye gitti. sene 1907... 1917 şubat devrimi sırasında yine bakü'deydi.

1917 kasım ayında bolşevikler iktidarı aldıktan sonra bir seçim düzenlemişlerdir. bu seçimler sırasında gürcistan, ermenistan ve azerbaycan'ın birlikte olduğu transkafkasya demokratik cumhuriyeti meclisi oluşturulmuş olacaktı. transkafkasya bölgesi bolşeviklerin en az oy aldığı bölge oldu. yüzde 5 bile değil. gürcistan ve ermenistan'da bolşeviklerin adı bile anılmadı. menşevikler, gürcü milliyetçileri ve taşnaksutyun ortalığı silip süpürdü. bugünkü azerbaycan topraklarında ise musavat partisi 615.000 oyla birinci oldu. onu ittihatçılar takip etti. bolşeviklerin transkafkasya'da birinci olduğu tek yer bakü merkezi oldu. bakü kırsalında ise yine musavat birinciydi.

stalin'in lenin'le karşı karşıya kaldığı ve troçki ile rekabetinin başladığı ilk olaylardan biri de 1922 ya da 23'te gürcü meselesi olmuştur. gürcü komünistlerle stalin arasında problemler vardı. gürcüler stalin'i rusçu politikalar izlemekle suçluyorlardı. lenin onları haklı buldu ama kendisi ağır hastaydı. bu tartışmaya müdahale etmesi için troçki'yi görevlendirdi. troçki arkasına lenin'i almış yürüyebileceği fırsatı bulmuş ama lenin'in dikte ettirdiği tezleri bile doğru düzgün savunamadı ve basiretsizliği ile stalin'in daha da güç kazanmasını sağladı.

bunları niye anlatıyorum? şunu anlayalım. bakü merkez hariç bu üç ülke bolşeviklerin neredeyse hiç halk desteğine sahip olmadıkları tek yerdi. bu bölgedeki bir kişi bolşeviklere yanaşık ise laf olsun diye orada değildir. militan bolşeviktir. işte 1923'te doğan haydar aliyev daha 18 yaşındayken (stalin döneminde) nahçıvan hükümetinde bolşeviklerin içişleri bakanı olmuş, 20 yaşındayken de kgb'ye katılmıştır. stalin öldükten sonra kgb'de general rütbesine kadar geliyor. sovyet parlamentolarında 20 sene bolşeviklerin vekilliğini üstleniyor.

adam stalin'in çatır çatır bolşevik infaz ettirdiği dönemde 18 yaşında bakanlık yapıyor... 1969'dan itibaren azerbaycan komünist partisi'nin lideri oluyor. ilerleyen yıllarda ise sovyetler birliğinde hükümetten daha yetkili olan bir kurum olan komünist parti merkez komitesinde siyasi büroya seçiliyor. kabinede başkanın yardımcılığına getiriliyor. bizim eski yapılanmamız üzerinden düşünürsek sovyetler birliğinde başbakan yardımcılığı yapıyor. 1991'de sscb dağılırken partiden ayrılıyor ama burada da dikkat çekici bir durum var. bunun ayrılışı 1991 temmuz. bundan bir ay sonra rus parlamentosunun bombalandığı darbe girişimi gerçekleşiyor ve bu darbenin etkin taraflarından biri azerbaycan komünüst partisi.

tekrar kısa bir tarihi özet yapacak olursak stalin döneminde azeriler ermenilere karşı kollanmışlardır. gorbaçov döneminde sovyetlerin çözülmesine giden yol açıldığında ise azerbaycan komünist partisi bu sürecin en aktif muhaliflerinden biri olduğu için rusya, ermenistan'a yol vermeye başlamıştır. birinci karabağ savaşını, hocalı'yı filan anlamak istiyorsanız bunları bilmeniz gerek. sonuçta rusya her ikisi de kendi kuklası olan güçler arasındaki çatışmalarda niye birine karşı diğerini tutarın cevabı buradadır.

yeniden aliyevlere dönelim. herifler babadan oğula nesil... bu devirde iktidarın babadan oğula geçmesi nedir oğlum. azıcık çağınıza dönün.
anabacı vokke anabacı vokke
tansu çiller tarafından "alibey" diye hitap edilen rahmetli azerbaycan oligarkı, kgb şefi. daha devlet başkanının adnı söyleyemedikleri ülkede darbe tezgahlamak da türk turancısının müthiş saçmalıklarından birisidir.