jose saramago

1 /
12monkeys 12monkeys
yalnızca kitaplarının konularını okumanın bile hayal gücüne hayran ettiği bir yazar. bir yerlerde okuduğumu da aktarmak isterim, kendisi türkiye ziyaretindeki söyleşisinde "türkiye' deki muhafazakarlar neyi muhafaza ediyor?" diye bir soru sormuş ki kopmama neden olmuştur.
sinefilolog sinefilolog
henüz geniş kitlelerce yeterince tanınmıyor; fakat yapıtları gerçekten edebiyatın büyük işleri arasında anılıyor. hayalgücü vb. meseleler bakımından üstün yapıtlar olmaları değil sadece, ayrıca politik, ideolojik ve siyasi göndermelerle de dolu, insanlığın kendisini ve tarihsel süreçteki varlığını da sorgulayan, insanoğlunun kendine yaptıklarının izdüşümünü süren, tuhaf hikâyeleri arasında "yazar anlatıcı"nın o üstün taraflarıyla ironi yaratarak her satırını keyifli bir okumaya dönüştüren bir yazardır kendisi.

yapıtları ülkemizde en merkez kitaplardan, can yayınlarından ve gendaş kültürden, iş bankası yayınlarından çıkmıştır. gendaş kültürden çıkan yapıtlar ingilizceden çevrildiği için çevirileri yeterince iyi değildir.

en önemli yapıtları arasında özellikle tavsiye edeceklerim şunlardır:

körlük
bütün isimler
yitik adanın öyküsü
ölüm bir varmış bir yokmuş

ve bir de

kısırdöngü adlı öykü yapıtı çok başarılıdır
fakespeare fakespeare
körlük isimli romanını daha ilk okumaya başladığım günde 3'te birini bitirmemi sağlayan üslup üstadı portekizli yazar. ders çalışmak zorunda olmasam bu kitap sabaha çok rahat biterdi.
seyrengiz seyrengiz
portekiz’de bir kütüphanede “okumak her zaman azınlık içindi, her zaman da öyle olacak. herkesten okuma arzusunda olmasını istemeyeceğiz.” demiştir.
camel camel
yitik bir adanın öyküsü isimli romanında ispanya'nın yakın tarihini kendine has bir dille anlatmış, körlük ile garip bir gerilim yaşatmış, şimdiye kadar en sevdiğim yazarlar listesindeki ikinciliğini kimseye kaptırmamış portekizli yazar. romanlarında özellikle diyalogsuz, paragrafsız bir yapı hakim. başta paragrafsız bir kitabı okumak zor gelse de zamanla alışıtırıyor. ayrıca kendisinin kitaplarındaki karakterlere isim vermemek gibi bir takıntısı var. isimsiz ve paragrafsız bir yapı da epeyce zorlayıcı. değişik tarzı bakımından borges'e de epey benzetiyorum kendisini.

okuduğum ve tavsiye edebileceğim kitapları:

(bkz: mağara)
(bkz: yitik bir adanın öyküsü)
(bkz: kısırdöngü)
(bkz: körlük)

henüz okumadığım ama yine de tavsiye edebileceğim kitapları da var. eminim onlar da edebi anlamda yukardakiler kadar güçlüdür:

(bkz: ressamın el kitabı)
(bkz: incildeki ikinci isa)
(bkz: lizbon kuşatmasının tarihi)
(bkz: bütün isimler)

ayrıca bu yazarı sevenler şunlara da bir baksın:

(bkz: viktor pelevin)
(bkz: miguel de unamuno)
(bkz: patrick süskind)
de te fabula narratur de te fabula narratur
kanımca şu an yeryüzünde yaşayan en büyük yazar. şöyle ki; genel yayın yönetmenliği yaptığı gazetedeki köşesinde yazdıklarıyla portekiz'in siyasi yaşamına çok ciddi devinimler yaratmış çevirmen, editör ve teknik ressam.
yıllar boyunca komünist çizgisinden sapmamış ülke sınırlarına girmesi yasak olduğundan kanarya adaları'nda yaşamını sürdüren müzip ve sıradışı yazar.
yaşam hikayesi başlı başına bir roman konusu olan saramago, 1998 nobel edebiyat ödülü'ne layık görülmüştür.
"isa'ya göre incil" kitabıyla adını incil yazarları arasında yazdıran saramago, kilise'nin de tepkisini çekmiş, kitapları yasaklanmış ancak asla geri adım atmamıştır, salman rushdie'nin aksine.

en önemli kitapları:
- manual de pintura e caligrafia (1977) / ressamın el kitabı (can yayınları, 1999)
- levantado do chão (1980) / umut tarlalari (can yayınları, 2003)
- o ano da morte de ricardo reis (1984) / ricardo reis in oldugu yıl (can yayınları, 2003)
- a jangada de pedra (1986) / yitik adanin oykusu, (merkez kitaplar, 2006)
- história do cerco de lisboa (1989) / lizbon ku atması'nin tarihi, (türkiye iş bankası kültür yayınları, 2004)
- o evangelho segundo jesus cristo (1991) / isa ya gore incil, (merkez kitaplar, 2006)
- ensaio sobre a cegueira (1995) / korluk, (can yayınları, 1999)
- as intermitências da morte (2005) / ölüm bir varmis bir yokmuş, merkez kitaplar 2007
1 /