milli demokratik devrim

1 /
theone theone
sosyalist devrimi cunta desteği ile jakobenist** bir şekilde yapmayı öngören tez.

şu söylediğim her şey birbiriyle çelişmektedir, sosyalist bir devrim tepeden indirilen bir oluşum olamaz, yapılmaya denenmesi de pek sonuç vermez öte yandan yine sosyalist devrim ile bağdaşmayan bir başka olay da askeri desteği alarak halka rağmen halka için yapılan şekline bürünmektir.

sosyalist devrim tabandan yayılır ve kitlelerin itici gücüyle yukarı doğru ilerler, bunun dışında başka bir yöntemle yapılması durumunda sonuç vermesi gerektiği gibi sonuçlar vermesi pek beklenmemelidir.

sonuç olarak kendi içerisinde tutarsızlıklar bulunduran mdd kanımca işlevsizdir.
kasaba insanı kasaba insanı
arızalı bir ideolojik formasyona sahiptir.devrimci olduğunu iddia eder bu düşüncenin savunucuları ama hem teorik eksiklik hemde pratikde yapılan yanlışlıklar sonucunda ortaya koydukları mücadele biçimi sol düşüncenin hayli uzağında mevzilenir.
ordu'yu bir şekilde devrimci mücadele içinde görürler esasında neye hizmet ettiğine aldırmadan.ayrıca marksizmi tahlilde yetersiz ya da umarsız olmalarından mıdır nedir, neye karşı olmaları gerektiği noktasında kafaları karışıktır.gün gelir esasında ne için yaratıldığı ortada olan ülkücülerle aynı safta yumurta bile atarlarlar sağa sola.

birde bu düşüncenin oluşumunda doğan avcıoğlu'nun çalışmaları olduğunu belirtmeden olmaz.
earendill earendill
deniz gezmiş'in devrim taktigidir. karşıtı mehmet ali aybar'ın başında olduğu revizyonist barışçıl çizgidir. şiddet yanlısı gezmiş ve arkadaşları tip içinde farklılaştı ve mihri belli'nin teorisyenliğini yaptığı mdd'ye sarıldı. buna göre henüz halkın kendi kendine devrim yapması mümkün değildi ve demokrasiyi sağlamak için milli özelliklerde bir darbe yapılması gerekiyordu. bu darbe ile iktidar sosyalist subaylarca ele geçirildikten sonra sosyalizm hızlıca kurulabilecekti. önceleri tip içinde kalan doğu perinnçek de sonradan onların yanına geçti.

edit: pardon pardon, önceden yazdığım üzere deniz gezmiş'in ideolojisi değil devrim taktiğiymiş, bak bilip bilmeden atıyorum, görüyor musun, değişti şimdi tabii bir anda milli demokratik devrimin ne olduğu. neymiş mdd, devrim taktiğiymiş, ama ideoloji değilmiş. çok önemli bir ayırım. bir anda içeriğinin cuntacılık oldugunu unuttuk. dur bir de noktalama işaretlerimi kontrol edeyim, belki orada da bir hata vardir, böylece deniz gezmiş'in cunta işbirlikçisi olduğunu faş ederkene bir ayar daha yemeyelim.

-deniz gezmiş cuntacıdır.
-hayır, darbeyi generaller yaptığı için sadece generallere cuntacı denebilir, deniz gezmiş bir cunta işbirlikçisidir, bilip bilmeden konuşma.
-peki, gene tutturamadık bak.
çaylakadam çaylakadam
akla, doğan avcıoğulunu getiren anlayış. zira o dönemki milli demokratik devrimcilerden birçoğu bu düşünceyi terk etti ama avcıoğlu bu tespitinde ısrar etti. hatta ölene kadar da, eylem anlamında olmasa da fikren milli demokratik devrimci olduğu söylenir, ki ölüm tarihi 1983’tür. yani 12 eylül darbesini yaşamıştır. ordu darbesinin ne olduğunu görmesine rağmen, fikirlerini değiştirmedi diye biliyorum. mahir çayan, deniz gezmiş gibi devrimciler de mdd’den etkilendiler ama sonra yollarını ayırdılar. uğur mumcu, çetin altan, hasan cemal gibi isimler de hareketten uzaklaştı. yani bir süre sonra mdd’yi savunan pek kimse kalmadı sanırım. ha belki ilhan selçuk kalmıştır, belki de hala öyledir.

bu arada devrim dergisini de unutmamak gerekir. yönden sonra mdd’lilerin çevresinde toplandığı önemli bir yayın organıdır. son olarak, 12 mart, bu görüşü savunanlar için milat oldu desek yalan olmaz. 9 martta devrim yapmayı planlarken (bkz: 9 mart 1971 darbesi), başaramayınca ordu üç gün sonra bir anlamda yönetime el koydu. koyunca da bütün solcuları toparlayıp içeri attı.

yani ordu vasıtasıyla sosyalizm kuralım hevesi son bulmuş oldu.
demiurgos demiurgos
sosyalist devrim'e geçmeden evvel, ülkenin kendi içinde aydınlanmacı ve ilerici şartların olgunlaşması amacıyla önce içeride bir mücadele verilmesi gereğini savunan, bu süreçte; anti-emperyalist, anti-feodalist bir devlet yapısı ile toplumda kültür devrimi anlayışını önde tutan, sosyalizmin ise ancak milli demokratik devrimin başarıya ulaşmasının ardından söz konusu olabileceğini öne süren, türkiye'nin 68 kuşağına bütünüyle yön vermiş, devrimci görüş.

milli demokratik devrim'in ateşli savunucularından olan şair can yücel 1967 senesinde yön dergisine yazdığı bir yazıda şöyle diyerek mdd'nin tezini en yalın ve başarılı haliyle açıklamıştır: "bugün iç ve dış gavura karşı savaş! sosyalizmin de sırası var arkadaş!"

fikir kulüpleri federasyonu'ndan dev genç'e; deniz gezmiş'lerden mahir çayan'lara, mihri belli'lerden ilhan selçuk'lara, hikmet kıvılcımlı'lardan doğu perinçeklere dönemin neredeyse tüm etkin devrimci unsurları bu fikrin savunucuları olmuşlardır. ibrahim kaypakkaya gibi, yine bu hareketin tam ortasından çıkan, ama daha sonraları radikalleşerek mdd ile ideolojik anlamda tüm bağlarını kopartan marjinal isimler de tarihte yerini almıştır. deniz'leri ve mahir'leri, kaypakkaya ile anmak, ve onların da mdd anlayışından koptuklarını söylemek, hiçbir anlamda doğru olmayacaktır; bunun için thko ve thkp c savunmaları ve mahkeme tutanakları incelenmelidir. dönemin bakış açısından, milli demokratik devrim'in ana hatları bu yazı ve söylemlerde bulunabilecektir.

pratik harekat tarzı olarak; -sosyalist olmayanları da dahil olmak üzere- küçük burjuva kemalistler, bir başka anlamıyla asker-sivil aydın zümrelerle her anlamda işbirliği içerisinde olmaları (bunun için mahir çayan'ın yazıları öncelikli olarak okunmalıdır) ve özellikle türk silahlı kuvvetleri içindeki devrimci subaylarla yakın ilişki içerisinde olmayı benimsemişlerdir.

bilinmesi gereken şudur ki, her ülkenin, coğrafyanın ve dönemin kendi koşulları vardır. türkiye'nin koşullarında ise, türk silahlı kuvvetleri'ne karşı ve onlara rağmen girişilecek bir devrim hareketinin başarıya ulaşabilmesi, ne dün ne de bugün söz konusu değildir. o yüzden başka bir dönemin ve coğrafyanın örnekleri, burası için uygun olmayacaktır. türkiye'deki devrimci hareketlerin kaybettikleri nokta da zaten hep bu olmuştur. che romantizmini burada yaşamayı istemenin kaçınılmaz sonucu ya gidilen ilk köyde öldürülmek, ya da yakalanıp idam edilmek olmuştur. mihri belli'nin deniz gezmiş'le odtü'de yaptığı son konuşmada, onu dağa çıkmaması konusunda ikna edemedikten sonra ki son sözlerinin: "defol git o zaman. dağınla birlikte seni de yok ederler" sözü manidardır. mdd hareketinin en kayda değer ve bel bağladıkları isimlerin; küba, çin gibi örnekleri emsal alıp türkiye koşullarını tamamen yok sayarak, bir gençlik heyecanı ile olmadık maceralara girişmelerinin sonucunda, ve -belki de en önemlisi- 9 mart harekatının başarısızlığa uğramasının ardından milli demokratik devrim anlayışı pratik mücadelesini kaybetmiştir.

günümüzde yasal siyasi zeminde, geleneksel olarak cumhuriyet halk partisi'nde, maocu anlayışa kayan biraz daha radikal unsurları da işçi partisi saflarında varlıklarını sürdürürler. onun dışında çeşitli ufak sosyalist partilere dağılmış olanları da vardır.
bi icim su bi icim su
her ne kadar katılmadığım bir devrim stratejisi olsa da, ilk mesajda söylendiği gibi cunta desteği ile yapılması planlanan bir devrim stratejisi değildir. stalinci kominternin tüm yarı sömürge ülkelerin komünistlerine dayattığı bir devrim stratejisi olmakla birlikte, mdd'ciler için öncü yine işçi sınıfıdır, yalnızca demokratik devrim aşamasında küçük burjuva sınıflarla işbirliği yapmak gerektiğini savunurlar. hatalı yanları budur, işçi sınıfının başka sınıflarla ittifak yaparak sosyalizmi kurması mümkün olmadığı gibi, daha sonradan sosyalizme geçmesi de mümkün değildir. ama yine de mdd, cuntacılarla işbirliği yapmaktan beis görmeyen bir stratejiydi dersek, haksızlık etmiş oluruz.
olguuu olguuu
işçi sınıfının önderliğinde emperyalizme ve feodalizme karşı mücadeleyi öne alan sosyalizme gitme stratejisidir. bu mücadeleye eğer ordu içinden destek gelecek olursa doğal olarak mutluluk duyulur ve değerlendirilir. ama kesinlikle yukarıdaki arkadaşların söylediği gibi ordu merkezli bir devrim stratejisi değildir. halk hareketine dayanır. sosyalist devrim stratejisinden ayrılan yanı ise köylü ve küçük burjuva ile ittifak kurma prensibidir.
sosyalist devrim stratejisi ise işçi sınıfını yalnızlaştıran ve devrimi imkansızlaştıran bir stratejidir. tarihe çalım atma çabasıdır, bilimsel sosyalizmden sapmaktır. sosyalist devrim stratejisi olsa olsa sosyalistlerin devrim yapmama stratejisi olur. türkiye halkı'nın akın akın devrime koştuğu dönemde bu arkadaşlar kim işçi kim değil telaşında olacaklardır.
kısaca mdd seçenek değil zorunluluktur. sosyalizme giden başka bir yol yoktur. iş pratiği tartışmaya geldiğinde sosyalist devrimi savunan arkadaşlar apışıp kalmaktadır. bir sosyalistin mdd'ci olup olmaması; onun devrimci olup olmadığını, sosyalizmi bir amaç olarak mı yoksa gençlik imajı olarak mı gördüğünü anlama konusunda temel belirleyicidir.
günümüzde bu stratejiyi benimseyen temel parti işçi partisidir. bunun yanında halkın kurtuluşu partisi de bu stratejiyi benimsemektedir. deniz gezmiş'ten mahir çayan'a; hikmet kıvılcımlı'dan doğan avcıoğlu'na bir çok önemli sosyalist bu stratejiyi benimsemiştir...
bruegel bruegel
ülkenin kapitalistleşme sürecine paralel olarak burjuva demokratik devrim denilen sürecin gerçekleşmediği tespiti üzerine inşa edilen, fikir babası mihri belli olan görüştür..

öncelikle söylemek gerekirki, milli demokratik devrim (m.d.d) görüşünü karakterize eden fikri alt yapı, ülkede gerçekleşmesi düşünülen ve sosyalizme geçiş sürecinin ilk basamağı olacak demokratik dönüşümü, tsk'dan yada ordu içindeki solcu askerlerden bekleyen bir görüş olması değildir..

mdd fikri, ülkenin feodal bir yapıdan kapitalizme geçişinin klasik kapitalist ülkelerdeki tarihsel referanslarına sahip olmaması, yarı sömürge- yeni sömürge ülkelerde sanayi devrimi ve onun sınıf öncüsü devrimci bir burjuva sınıfının, literatürde burjuva demokratik devrim denilen demokratik dönüşümleri, tarihsel olarak ilerici-devrimci karakterini kaybetmesinden dolayı, böylesi bir dönüşümün ülkedeki işçi-emekçi sınıfların sosyalizm mücadelesinin işçi ve köylü sınıfların öncülüğünde gerçekleştirilmesi gereken bir devrimci dönüşümünün ara aşaması olarak tarif edilmesidir..

fikri olarak doğan avcıoğlu'na kadar götürülebilecek olan görüş, asıl karakterini o zamanlar üniversite'de asistan olan mihri belli eliyle kazanmıştır..amerika'da bulunmuş yunanistan iç savaşında gerilla olarak savaşmış ve yaşça dönemin gençlerinden büyük olan mihri belli, dönemin gençlik hareketleri üzerinde etkili olmuştur..fakat mdd fikrini tsk içinden gelecek sol bir darbe planı üzerine inşa etmeye çalışmasıyla mahir çayan ve arkadaşları ile yolları ayrılmıştır..bu yol ayrımı mihri belli'nin politik etki alanlarının hızla azalmasına ve bir daha o pozisyonda olmamasına neden olmuştur..

milli demokratik devrim fikrinin ülkede yürütülen devrim ve sosyalizm mücadelesinin politik ve programatik bir parçası olarak en önemli karakterine bürünmesi ise mahir çayan'ın teorik tespitleri ile olmuştur..özellikle türkiye işçi partisi'nden mehmet ali aybar ve sadun aren aracılığıyla yaptığı sosyalist devrim-milli demokratik devrim polemikleri önemlidir..

milli demokratik devrim tezi, darbe meraklısı solcu gençlerin asker sevdalarının sonucu olarak yapılmış tespitler değildir. teorinin tarihsel gelişimi doğru okunduğunda proleteryanın politik iktidar mücadelesinin, türkiye gibi emperyalizmin yarı sömürge- yeni sömürge'si konumunda bulunan geri kalmış bir ülkede, sosyalizmi hangi stratejik- taktik aşamalardan, hangi sınıf ittifaklarından geçerek kurulabileceğinin teorik- politik izahatları vardır..
khalen khalen
fikir kulüpleri'nde büyüyerek gelişen devrimcilerin sloganı. mihri belli'nin başını çektiği bu devrim teorisi, türkiye'nin feodal yapıda bir toplum olduğunu ve dolayısıyla devrim için proleteryanın yeterince hazır olmadığını düşünüyorlardı. devrimin gerçekleşebilmesi için aydınların ve ilerici subayların koalisyonundan geçmesi gerektiğini düşünüyorlardı. dönemin tüm faşist baskılarına ve karşı-devrimcilerin baskılarına rağmen ellerine uzun süre silah almamışlardır; fakat her geçen gün yoldaşlarının öldürülmesiyle silahlanmak zorunda kalmıştır. tikko, deniz gezmiş, yusuf arslan, hüseyin inan'ın başını çektiği grup thkp; mahir çayan, ertuğrul kürkçülerin başını çektiği grup thkp-c; doğu perinçek'in başını çektiği grup ise aydınlıkçı gençler'i beslemiştir.
anarşistkedi anarşistkedi
türkiye'ye özgü bir teoridir. nitekim kademeli bir hareketi savunur ve bunun ilk basamağı cumhuriyetin kurulmasıyla gerçekleşmiştir. ikinci basamak ise ülkedeki asli güç olan ordunun içerisindeki solcu subayların devrim yapmasıdır ve son basamakta ise işçi sınıfının yönetimi ele alarak sosyalist bir sisteme geçmesidir. günümüzde ise tamamen bir ütopyadır. nitekim mihri belli'nin öncülüğünü yaptığı bu teori 60'taki ordu kadroları için geçerli olup günümüzde pek de geçerli değildir.
şark bülbülü şark bülbülü
71 muhtırası ve 80 darbesiyle bertaraf edilen düşünce.orduda yaşanan tasfiyeler sonucu neredeyse imkansızlaşmıştır.en önemli temsilcileri mihri belli,ilhan selçuk,cemal madanoğlu gibi isimlerdir.
1 /