şapka devrimi

1 /
efulim efulim
cumhuriyet dönemi müthiş çağdaşlaşma projesi. adına şapka devrimi dense de asıl adı tarihte şapka mezalimi olabilecek bir devrim.
çağdaşlaşan dersim köylüleri, bir sonraki kıyımı beklerken;
http://img409.imageshack.us/img409/570/dersim2.jpg

kuvay-ı milliye'nin kadın kahramanlarından olduğu bilinen ve özellikle mustafa kemal ve ismet inönü'ye yakınlığıyla tanınan halide edib (adıvar) da, şapka uygulamaları, fakir halka karşı girişilen baskı ve halkın şapkaya olan başkaldırısı üzerine o yıllarda şöyle diyordu;
'şapka kanunu bu dönemde girişilen devrimlerin ilki ve en gözalıcısı olmakla beraber, aynı zamanda en beyhude, en anlamsız ve en sathisi idi.'

dönemin tanıklarından dr. rıza nur'a göre:
'ekonomik olarak müthiş bir zarar. milyonlarca lira dışarıya akıp gitti. bundan da yahudiler yararlandılar. italya ve fransa'da mevcut yeni ve eski şapkaları milyonla memlekete soktular. 2-3 frank kıymeti olan bu şapkalar en aşağı on liraya (120 frank) satıldı. bunların çoğu zımpara kâğıdı ile temizlenmiş kullanılmış şapkalardı.'


28 kasım'da sivas'ta çıkan ve 'şapka giymek istemiyoruz, gavur kılığına girmek istemiyoruz' naralarıyla bağırarak valilik binasına yürüyen halk asker tarafından durduruldu ve yürüyüşü tertip etme suçundan dolayı 2 hoca idam ile cezalandırılmış geri kalan ise, çeşitli sürelerde hapse mahkum edilmiştir.

aynı tarihlerde erzurum'da halk, çifte minareli camii meydanında şapka aleyhtarı bir eylem yapmış bunun karşılığı olarak asker kalabalığa ateş etmiş 15 kişi vurularak öldürülmüş, biri kadın olmak üzere 13 kişi idam edilmiş, 80 kişi tutuklanmıştır.

erzurum'da ise dünyada eşi benzeri görülmemiş bir şekilde mevlevi ibrahim hakkı efendi öldüğü halde mezarından çıkartılıp asılır.

24 kasım'da kayseri'de, 27 kasım'da maraş'ta, 17 aralık'ta rize'de, 31 aralık'ta ankara'da, 2 ocak'ta çorumda, 1 şubatta giresun'da halk eylemleri görülür. sonuç yine aynıdır. 'bu yüksek ve önemli amaç' için binlerce kişi öldürülür yüzlerce kişi asılır. onbinlerce kişi hapse atılır. bu arada bu şehitlerden biri de herkesin bildiği rahmetli iskilipli atıf hoca'dır.

ve bir süre sonra olay çığrından çıkar. 'artık mesele şapka takıp takmamak değil, mesele şapkayı takacak kafayı yerinde tutup tutmamaktır.
malign malign
türkiye'de yaşayan bir takım canlıların zeka seviyesini ortaya koymaktadır. bu devrimin onlar tarafından algılanış biçimi aklı başında tüm insanları hayrete düşürebilecek boyuttadır. evet evet aynen öyleydi, sizin gibilerin şapka takınca akıllanacağını zannediyordu atatürk. çok iyi niyetliydi çok. sizin gibilere altın semer de vurmak bir şey değiştirmiyor işte.
lordofthething lordofthething
atatürk'ün batililaşmak adina değil, çağdaşlaşmak adina yaptığı devrimdir.

gerekli bir devrim miydi bu tartışılır, ama atatürk'ün dönemin geri kalmışlığına karşı yapmaya çalıştığıdır bunu biliyoruz.

atatürk'ü bu konuda eleştirmek şu manada mümkün. atatürk muhteşem bir zeka, harika bir komutandı ama unuttuğunuz nokta işte bu. atatürk bir siyasetçi değildi, hiç siyaset yapmadı, enderun'da ( kanunîden sonra enderunda türk çocukları eğitim aldı) değil manastır askerî idadisinde okudu.

yani o bir siyaset adamı değil baştan sona askerdi.

gelelim batılılaşma. nedense batılılaşma deyince hep şu deniyor bir kesimden " yaa işte onlar seks yapıyor bolca"..güüyoruz mütemadiyen.

yani senin batılılaşmadan anladığın seks ise ciddi anlamda algısal problemin var.

hep kötüler örnek alınıyor.

batı diyoruz biz, cern diyoruz, insan hakları diyoruz, parlemento diyoruz, hukuk diyoruz.

madem kötüleri göstereceksiniz batının, iyi uygulamalarını da baz alın o zaman.
nikmikyok nikmikyok
güme gitmiş bir devrim fısatıdır. ortam o kadar müsaitken neden şapka anlamıyorum. şapkanın olsa olsa reklamı olur. onun yerine ne biliyim bıyıkta veya göbekte yapılacak bir devrimle şimdiye kadar elli kere bas-batı bir ülke olmuştuk.

sosyologlar daha iyisini bilir tabi ama insanoğlunun dürüst ve makul olduğunu varsaymak tek bir insanın dürüst ve makul olduğunu varsaymakdan daha akla yatkın sanki zira böyle bir varsayım toplumu daha stabil bir noktaya götürür. birbirine karışmış sesler her zaman tek frekanslı seslerden daha güzel gelir kulağa. o yüzden kafa dinlemek için siren sesini değil de deniz sesini veya rüzgar sesini tercih ederiz mesela.
karate schnitzel karate schnitzel
kendi çelişkilerini farkedemeyecek kadar boş insanların bir kez daha su üstüne çıkmasını sağlayan devrimdir. be zırzop, çıkıp rahatça yazabiliyorsun burada; ''senin en büyük başarın senden nefret edenden nefret edecek kadar sana bağlı bir millet yaratmışsın''... hala anlayamıyorsun, değil mi? atatürk ün yarattıkları sayesinde böylesine özgür bir klavye şövalyesisin sen. köylünün dertlerini elini tutup dikkatle dinleyen, halkına değer veren atatürk sayesinde böylesine rahat bir şekilde, saygısızca kin kusabiliyorsun. muhtemelen rüyalarında götünü öptüğün liderini eleştiren öğrencilerin yaka paça götürüldüğü, tartaklandığı, eleştirmenin yasak olduğu günümüz toplumu senin arzuladığın belli ki. eleştirme hakkının olmadığı, halkın köpekten sayıldığı, kadınların taşlandığı bir toplum paklar seni, senin yeşil beynini. cidden sinir bozuyorsunuz, cahillikleriniz, çelişkileriniz ve bu çelişkilerin farkına varamadan nefret kusmanız cidden rahatsız edici.

seni gerçekten, yürekten seviyorum mustafa kemal atatürk. senin devrimlerini, ilkelerini yürekten benimsiyorum. bugünün şartlarına bakıp değil, yaşadığın dönemin şartlarını ele alıp yaptıklarını değerlendiriyorum ve kendin için değil, halkın için çalıştığın için seviyorum seni. aklı 2000 yıl öncesinde kalmış, gerikafalı, nefret dolu rezil bünyelerden rahatlıkla nefret etmemi sağlayacak bir millet yarattığın için seviyorum seni. kininize kin kusturdunuz mna koyayım.
adamınbiri12345 adamınbiri12345
öyle bir devrim ki, çağdaşlığın en ileri seviyesini bize gösteren bir devrim. köylü halka bile çağdaşlığın simgesi!! olan şapkayı zorla giydiren bir çağdaşlık, insanları çağdaş!! olmadığı için öldüren bir çağdaşlık. düşün çağdaş olmadıkları için insanlar ölüyor. işte müthiş bir çağdaşlık örneği. helal olsun çağdaşlık!! uğruna dökülen kanlarımız.
kaçan otobüse hüzünle bakan insan kaçan otobüse hüzünle bakan insan
sadece şapka devrimi değildir. kılık kıyafet devrimidir. ayrıca sadece isimden yola çıkarak varsayım yapmak tuhaftır. o zamanki şartlar ve yaşayış biçimi göz önünde bulunarak yorumlanması gereken olaydır.

sarık, peçe, cübbe vs. tarzı kıyafetler yerine modern çağa uygun kıyafetlerin giyilmesi öngörülmüş. bundan sonra yapılacak olan yeniliklerin önü açılmış ve dinsel amaçlı kullanılan giysilerden uzaklaşılmış, türk kadınının toplum içindeki saygınlığı arttırılmıştır.
1 /